Op vrijdagmiddag 1 juni werd in het Belevingscentrum van Wolter en Dros in Amersfoort de ‘The Next Cocreator’ bijeenkomst georganiseerd met als thema “Ideation in co-creatie”. Daar werd de vraag gesteld: hoe vergroot je het aantal kwalitatieve, realiseerbare ideeën met co-creatie? Deze vraag hoopten we te beantwoorden door – na de benodigde theorie – te werken aan 2 cases die een nieuw businessmodel konden gebruiken. Het was een inspirerende middag met nieuwe inzichten over crowdsourcing, co-creatie en hoe je daarmee nieuwe businessmodellen kunt bedenken.
Crowdsourcing en co-creatie
Joyce van Dijk, Dialogue Manager bij MWM2, voorzag ons van de nodige theorie. Omdat het thema dit keer over ideegeneratie ging, zag zij kans om in te gaan op de veelbesproken discussies over de verschillen tussen crowdsourcing en co-creatie.
Crowdsourcing, een term bedacht door Jeff Howe, heeft de volgende kenmerken: je kunt snel veel input verzamelen en met een onbeperkte en diverse groep werken, binnen een gekaderde opdracht of taak die van korte duur is. Het is bij uitstek geschikt voor het genereren van veel ideeën en voor het evalueren van die ideeën.
Co-creatie is daarentegen van toepassing op het gehele innovatieproces. Je gaat met co-creatie een intensieve samenwerking aan met een beperkte groep mensen, waarbij je samen nieuwe relevante producten ontwikkelt in een iteratief proces.
Als je crowdsourcing met co-creatie vergelijkt, dan gaat het over reach versus richness. Met een grote, diverse groep mensen in crowdsourcing is het niet mogelijk om een diepgaande interactie aan te gaan. Waarbij crowdsourcing open, snel en divers is, is co-creatie gefocussed en diepgaand. Nog steeds zijn er verschillende interpretaties van deze termen mogelijk. Over de interpretaties die Joyce presenteerde tijdens deze dag is de wetenschap het, tot nu toe tenminste, eens.
De eindgebruiker als ideator
Joyce heeft voor haar scriptie onderzoek gedaan naar de verschillende rollen die een eindgebruiker in productinnovatie kan spelen. Het gaat om 5 verschillende rollen: die van insight provider, customiser, ideator, co-creator en creator. In deze sessie gaat het over de rol van ideator, waarbij crowdsourcing als middel ingezet kan worden.
Als je met eindgebruikers ideeën wilt genereren, moet je jezelf de vraag stellen wie je wanneer betrekt. Joyce stelt dat je bij het genereren van ideeën onder andere klanten en innovators kunt betrekken voor het beste eindresultaat. Denk daarbij ook goed na aan wat hen (extrinsiek en intrinsiek) kan motiveren om deel te nemen. Zo hebben motivaties bij co-creatie meer betrekking op het gezamenlijke proces en het persoonlijke belang. Bij crowdsourcing ligt de motivatie vaak meer in de specifieke taak, de individuele bijdrage en de persoonlijke reputatie of het persoonlijke gewin.
Co-creatie en crowdsourcing: de plus- en minpunten
Co-creatie en crowdsourcing hebben allebei zo hun plus- en minpunten. Terwijl je met crowdsourcing potentieel een enorm publiek kunt bereiken, ontbreekt soms de relevantie in de eindresultaten die je bereikt. Er is minder dialoog en diepgang dan bij co-creatie en het behelst vaak een specifieke taak. Bij co-creatie heb je juist minder controle en moet je durven loslaten. Daarnaast is het ook erg tijdsintensief. Dit betekent trouwens niet dat het één het ander hoeft uit te sluiten: je zou beide processen kunnen inzetten, waardoor ze elkaar kunnen versterken.
Businessmodellen ontwerpen
Vervolgens mocht de groep zich opsplitsen om aan twee verschillende businessmodellen te werken. Onder begeleiding van Ilya Broekhuizen en Hilma van Slooten maakten de groepen gebruik van allerlei co-creatietechnieken om tot mooie businessmodellen te komen voor het Belevingscentrum Amersfoort en de eigen The Next Cocreator-community.
Wat mij opviel was hoe verschillend zo’n proces per groep kan verlopen. Terwijl de ene groep vlot met ideeën kwam, verliep de voortgang bij de andere groep stroever. Het belang van een procesbegeleider was ook duidelijk, omdat die een groep goed wakker kan schudden en voortgang laat maken. Ook merkte ik dat onze verschillende achtergronden zorgden voor veel verschillende invalshoeken, wat zowel veel ideeën als veel discussies ten gevolge had. En helaas, toen we pas echt lekker op stoom kwamen, was de tijd om en konden we de businessmodellen aan elkaar pitchen. Het eindresultaat was nog niet af, maar er zaten voldoende goede en frisse ideeën tussen waar de ‘opdrachtgevers’ mee verder konden gaan.
Han Oei verzorgde vervolgens de afsluiting met een “schatkist”. Dit naar aanleiding van een verzoek uit de vorige bijeenkomst, om stil te staan bij de geleerde lessen en deze ook mee naar huis te kunnen nemen. Ik had in ieder geval genoeg om over na te denken (en om mee aan de slag te gaan) tot aan de volgende bijeenkomst, op 21 september aanstaande.
Nieuwe concepten ontwikkelen
Hoe kun je co-creatie inzetten in de verschillende fases van productinnovatie? In 2012 diept The Next Cocreator via 4 sessies deze mogelijkheden uit. The Next Cocreator is een community van practitioners die samen het co-creatievakgebied verder willen brengen. Op 21 september zal de volgende bijeenkomst plaatsvinden waar de volgende stap gemaakt wordt: het ontwikkelen van vernieuwende concepten met co-creatie. Wil je er ook bij zijn? Meld je hier aan voor de volgende Next Cocreator-sessie en word lid van de LinkedIn-groep.
Lees ook het verslag van de eerste bijeenkomst over het verkrijgen van inzichten en perspectieven met co-creatie.
